AITOR ZUBEROGOITIA

Bilbok Deustuko elizatea anexionatu zuenetik 100. urtemuga betetzen dela baliatuz 1924ko urriaren 29an, Errege Dekretu batek Deustu desagertzea eta Bilboko hiribilduari atxikitzea ezarri zuen, 1800 eta 1975 artean elizatea osatu zuten auzoen bilakaera historikoa jaso dugu.Ibilbide horretan arlo politikoa, ekonomikoa, demografikoa, soziolinguistikoa eta hirigintzari dagokiona jorratu ditugu. Amaierari dagokionez, berriz, data horretan jarri dugu Franco diktadorearen heriotzak etapa berri baten atea zabaldu zuelako Euskal Herriko hegoaldean.Gertaera historiko guztiek utzi dute arrastoa gure inguru hurbilean, letra larriz idatzitako historia lurralde zehatz honetan ere haragitu baita: Karlistaldietako bolbora-usaina eta tiro-hotsak, Antzinako Erregimenaren amaiera eta industrializazioaren hasiera, langile mugimenduaren eta abertzaletasunaren sorrerak, Errepublikaren aurrerapenak eta 1936ko gerraren triskantzak, diktaduraren hamarkada luzeak eta haren aurkako borrokak.Horiek guztiak era gordinean bizitzea egokitu zitzaien deustuarrei eta liburu honek gertaera eta bizipen horien laburpena izan nahiko luke.

Bilbok Deustuko elizatea anexionatu zuenetik 100. urtemuga betetzen dela baliatuz 1924ko urriaren 29an, Errege Dekretu batek Deustu desagertzea eta Bilboko hiribilduari atxikitzea ezarri zuen, 1800 eta 1975 artean elizatea osatu zuten auzoen bilakaera historikoa jaso dugu.Ibilbide horretan arlo politikoa, ekonomikoa, demografikoa, soziolinguistikoa eta hirigintzari dagokiona jorratu ditugu. Amaierari dagokionez, berriz, data horretan jarri dugu Franco diktadorearen heriotzak etapa berri baten atea zabaldu zuelako Euskal Herriko hegoaldean.Gertaera historiko guztiek utzi dute arrastoa gure inguru hurbilean, letra larriz idatzitako historia lurralde zehatz honetan ere haragitu baita: Karlistaldietako bolbora-usaina eta tiro-hotsak, Antzinako Erregimenaren amaiera eta industrializazioaren hasiera, langile mugimenduaren eta abertzaletasunaren sorrerak, Errepublikaren aurrerapenak eta 1936ko gerraren triskantzak, diktaduraren hamarkada luzeak eta haren aurkako borrokak.Horiek guztiak era gordinean bizitzea egokitu zitzaien deustuarrei eta liburu honek gertaera eta bizipen horien laburpena izan nahiko luke.

Ahotsak eta mintzabideak itxuragabe ugaritu -eta ugaritzen- dira, itxura batean, informazioarena omen den gizarte honetan. Orotariko mintzabideen bidez mintzo zaizkigun orotariko ahots horiek gehienak, ordea, Diskurtso Bakarra osatzen dute, nota bakarreko polifonia sasikoan. Ideologien eta Historiaren beraren akabera aldarrikatzen digu, adibidez, Diskurtso Bakar horrek, bere buruaz liluratutako orainaldi zoriontsu batean kokaturik. Arretaz entzun eta irakurriz gero, ordea, Diskurtso Bakarraren lerroarteetan bertan atzeman daitezke orainaldi eternal horren kontraesanak, eta orainaldi birtual zoriontsu honen miseriak, eta zoriontasun sasiko horretan lekurik ez duten miserableen ahots isilaraziak: Seattle, Berlin, Praga, Miarritz… Aitor Zuberogoitiak, arreta Diskurtsoaren lerroarteetara emanik, Diskurtso Bakarrak betiko isilarazi nahi lituzkeen ahots horiei eman die ahotsa. Chinook-jendea harturik ahotsgabeko guztien metaforatzat.

Bidegorriak hizkuntzentzat liburuak euskarak prentsa abertzale elebidun garaikidean daukan presentzia du ikergai. Abiaburuko hipotesia da: prentsa abertzale elebiduna aho biko ezpata da euskararentzat, batetik haren gutxieneko presentzia bermatzen badu ere, bestetik garapen kuantitatiboa mugatu eta kualitatiboki bere barne-ahalak taxuz garatzea eragozten diolako. Liburu honen oinarria Aitor Zuberogoitiaren doktorego-tesia da, Txema Ramirez de la Piscinak zuzendua eta Euskararen presentzia gaur egungo prentsa elebidun abertzalean: Egin, Deia, Enbata, Ekaitza, Gara eta Le Journal du Pays Basque kazeten ikerketa eta euskara hutsezko komunikazio-esparru autozentratua trinkotzeko proposamena izenburuaz aurkeztua cum laude kalifikazioa lortu zuena.

Herrialde txiki batekoa izanda munduko indartsuena den auzokoari aurre egiten jakin duen liderra, Hego Hemisferioko pobre askoren esperantza, Europa aurreratuko ezkertiarren mirespen-iturria... Eta aldi berean botereari luzaroan atxiki zaion agintaria, herritarren bizimodua goitik behera kontrolatu duena, disidentziari tarte txikiena eskaini ez diona... XX. Mendearen bigarren erdia goitik behera markatu duen gizona, eta XXI.ean zeresana ematen jarraitzen duena.