Jose Luis Alvarez Enparantza

Txillardegi es un testigo excepcional de nuestro tiempo. Ha vivido desde dentro los acontecimientos más trascendentales y pocos como él pueden señalar con autoridad los errores y aciertos, los héroes

Bere barnean aberriaren sua irakiten sentitzen duen gazte baten ibilerak kontatzen dizkigu Exkixu deritzan nobela honek, harrika hasi Burgosko epaiketaren kontrako manifestazioetan eta metraileta eskuan bukatu, Carrero hil eta geroxeago. Tartean, aurrerapen zoroak eraginda baserria utzi eta kalera jaitsi beharra, euskararekiko grinaren suspertzea, amodioaren gazi-gozoak, errefuxiatu bizitza, ekintzak, poliziaren torturak? Gure herrian horrenbesteko garrantzia izan duten urte horiek agertzen zaizkigu protagonistaren bitartez. Noizbaiteko abertzaleen epelkeria eta ?izquierdismoaren" izenean euskara baztertzen dutenen jokaera salatzen dizkigu egileak, eta Lartzabalen hitz suharrak txalotzen. Ekintza da nagusi eleberri honetan, eta gertakariak arin-arin igarotzen dira, bata bestearen atzetik, liburuko orriak oro bukatu arteko irrikan; Txillardegiren betidaniko hizkuntza dotorean baina elkarrizketa bizi-biziekin tartekatuz.